مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله

ایران کشوری است که بر روی گسل زلزله خیز قاره آسیا قرار دارد و کسانی که دست اندر کار ساخت و ساز هستند باید به مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله توجه ویژه داشته باشند تا بلکه بتوان از این طریق ضمن حفظ جان انسان ها، افزایش پایداری سازه های مهم در برابر زلزله، حفظ سرمایه های ملی و ارتقای توان کشور برای مدیریت مطلوب بحران ناشی از زلزله کمک کرد. میزان اثرگذاری زلزله و تخریب بناها و تاسیسات، به عوامل متعدد وابسته است. تنها واحدهای اندازه گیری آن (معمولا ریشتر) نمیتواند موید میزان تخریب آن باشد. عواملی چون اندازه گسل، نوع حرکت گسل و عمق و فاصله ی آن با مناطق مسکونی در اندازه ی لرزش زمین و تخریب بنا موثر است.

روش های مختلف مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله:

روش های مختلف مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله احتیاج به درک و شناخت کافی دارند و بایستی در هر سازه از روشی مناسب برای آن استفاده کرد تا عملیات مقاوم سازی با موفقیت انجام شده و سازه مورد نظر اطمینان کافی در برابر نیروی زلزله را کسب نماید.

سازه های مختلفی در کشور متداول است از جمله:

  • سازه های سنتی: در این نوع سازه ها بر خلاف سازه های بتنی و فلزی بیشتر از اینکه محاسباتی و علمی باشد تجربی بوده و تحمل بارهای قائم بر عهده دیوارها می باشد. با توجه به تجربی بودن دستورالعمل ها و آئین نامه های اجرایی در این روش، مطمئنا هیچ مرجع علمی قادر به تضمین این نوع سازه ها نیست.
  • سازه های فلزی: این روش به دلیل نیاز به رعایت استانداردهای مصالح و افزایش کیفیت اجرا در بیشتر کشورها از جمله ایران مورد استفاده قرار نگرفته است و اجرای این روش طراحی میبایست متناسب با افزایش کیفیت مصالح و ارتقاء کیفی اجرایی سازه های فلزی در کشورهای مختلف صورت گیرد. سازه های فلزی به علت مونتاژ اسکلت قبل از نصب و لزوم اجرای هم زمان و بدون وقفه اسکلت، در مقایسه با سایر سازه ها از سرعت عمل بالاتری برخوردار می باشد.
  • سازه های بتنی: سازه های بتنی طی چند سال گذشته با یک اقبال عمومی مواجه گردیده و بیشتر سازندگان این سازه را به سازه های فلزی ترجیح می دهند که از دلایل این امر می توان به نوسان در قیمت پروفیل های فولادی، هزینه کرد یکنواخت در سازه های بتنی، فراوانی مصالح سیمان و سنگی، مقاومت در مقابل شرایط آب و هوایی در صورت تاخیر در اجرا اشاره نمود.
  • سازه های صنعتی و مقاوم سازی ساختمان در برابر زلزله: در ادامه این مبحق لازم به ذکر است برای مقاوم سای در برابر زلزله، مقاوم سازی ساختمان با FRP کاربردهای فراوانی در تقویت ستون های بتنی دارد. از FRP می توان برای تقویت خمشی ستون ها، افزایش مقاومت مشخصه بتن و افزایش شکل پذیری ( اثر محصور شدگی) استفاده نمود. به علت ضخامت کم ورق های FRP، این روش یکی از راه های مناسب برای تقویت ستون ها است، چرا که در معماری ساختمانی خللی ایجاد نمی نماید. در این پوشش ها که به پوشش کامپوزیتی نیز شناخته می شوند، رزین توسط الیاف تقویت می گردد و ماده مرکب سومی تولید می گردد که خواص آن با اجزاء اصلی تشکیل دهنده آن، یعنی رزین و الیاف آن متفاوت است.

علاوه بر مقاوم سازی ساختمان با frp روشهای دیگری وجود دارد:

  1. مقاوم سازی سازه ها با اضافه نمودن دیوار برشی و یا بادبند فلزی
  2. مقاوم سازی سازه ها با استفاده از جداگرهای فلزی
  3. مقاوم سازی سازه ها با استفاده از میراگر یا دمپر
  4. مقاوم سازی سازه ها با استفاده از ژاکت های فلزی و بتنی
  5. مقاوم سازی سازه ها با استفاده از بادبندهای کمان کش
  6. مقاوم سازی سازه ها با استفاده از جرم های پاندولی

چه ساختمان هایی نیاز به مقاوم سازی دارند:

  • دسته اول: مراکز درمانی، ایستگاه های مخابراتی و تلوزیونی، مراکز امنیتی و پالایشگاه ها
  • دسته دوم:سوله ها، مساجد، مدارس، مراکز مدیریت کلان و مراکز مدیریت بحران
  • دسته سوم: مراکز عمومی، استادیوم، برج ها و …
  • دسته چهارم: منازل مسکونی، ساختمان های تجاری و اداری معمولی.

لازم به ذکر است دسته اول و دوم کاملا به عهده دولت است اما دسته سوم بین دولت و کارفرمایان خصوصی (مردم) مشترک بوده و دسته چهارم کاملا به عهده مردم است. اما از طرفی مقاوم سازی دسته اول و دوم تقریبا تاثیری مستقیم در کاهش مستقیم تلفات زلزله ندارد و تنها مقاوم سازی دسته سوم و چهارم است که در کاهش مستقیم تلفات زلزله نقش دارند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *